در مناقب در اين باره آمده است: القاب آن حضرت عبارت بودند از: نجيب، مرتضى، هادى، نقى، عالم، فقيه، امين، مؤتمن، طيب و عسكرى. وى معروف به عسكرى بود و خود و فرزند بزرگوارش به عسكريين معروفيت دارند. شيخ صدوق در علل الشرايع و معانى الاخبار گويد: از استادان خود رضى الله عنهم، شنيدم كه مى‏گفتند: محله‏اى كه على بن محمد و حسن بن على عليهما السلام در آن در «سر من راى» ساكن بودند، عسكر ناميده مى‏شد از اين رو به هر يك از اين دو امام عسكرى گفته مى‏شود.

در نساب سمعانى است كه عسكرى منسوب به عسكر در «سر من راى»است. «سر من راى»را معتصم بنا نهاد. بدين ترتيب كه چون شمار سپاهيانش بسيار شد و بغداد براى آنها تنگ بود و مردم مورد آزار و اذيت قرار مى‏گرفتند، همراه با سپاهيانش بدين موضع نقل مكان كرد و در آنجا كاخى زيبا ساخت و آن را «سر من راى»ناميد كه بدان سامرة و سامرا گفته مى‏شود. و از آنجا كه پادگان نظامى معتصم در اين شهر جاى گير شد، آن را عسكر نيز مى‏خوانند. تاريخ اين واقعه در سال 221 هجرى بوده است.

گفته سمعانى حاكى از آن است كه عسكر نامى بوده كه بر تمام سامرا اطلاق مى‏شده است.

 پدرش محمد تقی ملقب به جواد می‌باشد. درسال ۲۱۴ هجری در محلی به نام صریا در نزدیکی مدینه به دنیا آمد. او در زمان شهادت پدرش هفت ساله بود. مادر آن حضرت كنيزى بود به نام سمانه مغربيه. و در مناقب است كه مادرش معروف به سيده ام الفضل بود.  و از زنان فاضله عصر خود بود و بسیار روزه مستحبی می‏گرفت. امام هادی در وصف مادرش گفته: "مادرم آشنا به حق من و از اهل بهشت است. شیطان به او نزدیک نمی‏شود و آزار ستمگران به او نمی‏رسد و خداوند حافظ او است.

آن حضرت چهار پسر به نامهاى: ابو محمد حسن، حسين، محمد و جعفر داشت. از اين ميان حسن (ع) پس از وى به امامت رسيد و حسين و محمد در زمان حيات آن امام از دنيا رفتند و جعفر نيز همان كسى است كه بعد از وفات برادرش، امام عسكرى (ع) ، ادعاى امامت كرد و به جعفر كذاب شهرت يافت. همچنين يك دختر از آن حضرت بر جاى ماند كه نامش عايشه يا عليه بود.

مدّت امامت او ۳۳ سال بود. سیاست علی بن محمد (هادی) ادامه همان سیاستی بود که از زمان امام موسی کاظم(علیه السلام) شروع شده بود. در دوره عباسیان و هم‌زمان با معتصم، واثق، متوکل، منتصر، مستعین و معتز عباسی زندگی کرد. حدود بیست سال در مدینه زندگی کرد و سپس به اجبار خلیفه عباسی به سامرا تبعید شد و همانجا در سن چهل سالگی به دستور خلیفه به شهادت رسید. متوکّل (دهمین خلیفه عبّاسی) آن حضرت را به وسیله «یحیی بن هرثمة بن اعین» از مدینه به شهر«سامرا» احضارکرد و امام هادی(علیه السلام) در سامرا سکونت نمود تا به شهادت رسید. قبرشریف او در همان مکان می‌باشد.